Əməkdaş Arxivi

Araz Aslanlı

Mayıs ayı Karabağ sorunu açısından kritik gelişmelerin yaşandığı bir ay. 8 Mayıs 1992`de Şuşa Ermenistan silahlı birliklerince işgal edildi.
8 Mayıs 1994, ateşi bir türlü kesemeyen ve barışa giden yolda bir köprü mü, yoksa bir engel mi olduğu hala tam olarak kestirilemeyen Ateşkes Anlaşmasının imzalandığı, 12 Mayıs 1994 ise yürürlüğe girdiği tarih. 18 Mayıs 1992 [...]

http://araztm.az
İranda mövcud rejimin məsullarının müqəddəs İslam dininin adından öz şəxsi mənfəətləri üçün və çirkin əməllərini ört basdır etmək üçün istifadə etdikləri heç kimə sirr deyil. Bununla yanaşı, İranın rəsmi orqanlarının xarici ölkələrdə baş verən proseslərə öz düşüncə tərzləri ilə qiymət verərək ölkə daxilindəki problemlərdən diqqəti yayındırmağa, qonşu dövlətlərin uğurlarına kölgə salmağa cəhd göstərmələri də bu [...]

Araz Aslanlı
Radikal gazetesinde Baskın Oran imzasıyla “Kardeş Azerbaycan’ın son kazığı” isimli bir makale yayınlanmış. Prof. Dr. Baskın Oran Türkiye`de kendi alanında (özellikle azınlıklar üzerine) saygın bir bilim adamı olarak bilinir. Fakat ne hikmetse konu Ermenistan ve Azerbaycan olduğu zaman Prof. Dr. Baskın Oran`ın çalışmaları bilimsellikten uzak, duygusal, ideolojik nitelik kazanır. Yanlış bilgiye dayalı kesin yargılar Prof. [...]

Dr. Nazim Cəfərsoy
 
Rusiyanın “Komersant” qəzetinin verdiyi məlumata görə, rəsmi Kiyev Sevastapoldakı Rus hərbi bazasına yeni vergilər tətbiq etmək niyətindədir. Bu məsələ Ukrayna və Rusiya xarici işlər nazirləri Konstantin Qrişenko ilə Sergey Lavrov arasında 14 fevralda baş tutan Nijni Novqorod görüşündə gündəmə gəlib. İki ölkə arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 20 illiyinə həsr edilmiş görüşdə Ukrayna tərəfi [...]

Araz Aslanlı
 
 
Bölgəmizdə gedən proseslər içərisində son illərdə maraqla izlənənlərdən biri də Türkiyə-İsrail münasibətləridir. Türkiyə-İsrail münasibətləri sadəcə sırf bu iki ölkə üçün deyil, yaratdığı və yarada biləcəyi nəticələr baxımından ABŞ başda olmaqla dünyanın önəmli gücləri və bölgə dövlətləri üçün də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan, İran, Rusiya və Ermənistan da bu münasibətləri diqqətlə izləyir, Türkiyə-İsrail münasibətlərində mənfi [...]

Dr. Nazim CAFERSOY, Kafkasya Uluslararası İlişkiler ve Stratejik Araştırmalar Merkezi Analisti (QAFSAM-www.qafsam.org)
 
http://1news.com.tr/yazarlar/20120210013744365.html

Rusya`da başkanlık seçimlerine bir aydan da az bir süre kaldı. 2008 yılı sonunda yapılan yeni düzenlemelerle görev süresi 4 yıldan 6 yıla uzatılan yeni başkanın bu kez, hem de üçüncü kere Vladimir Putin olacağına ise yerli yabacı herkes neredeyse kesin gözüyle bakıyor. Putin`in seçimi [...]

Fevralın 10-da Rusiya Müdafiə Nazirliyinin rəsmi nümayəndəsi polkovnik Aleksey Zolotuxin rəsmi Moskvanın raket əleyhinə müdafiə sistemləri planına dair mediaya bəzi önəmli açıqlamalar verib. O, açıqlamasında Fevralın 11-də Leninqrad vilayətinin Lextusi qəsəbəsində növbəti və sayca 3-cü yeni nəsil radiolakasiya stansiyasının istifadəyə veriləcəyini bildirib. Xatırladaq ki, daha əvvəl də “Voronej-DM” tipli müasir radiolakasiya stansiyaları Kalininqrad Vilayəti ilə [...]

The spokesman of Russia’s Ministry of Foreign Affairs Alexander Lukashevich blamed on Catherine Ashton, the High Representative of the European Union (EU) for Foreign Affairs for interfering in the internal affairs of his country.
Lukashevich named “biased” the speech of Ashton in the European Parliament concerning the presidential elections what would be held in Russia and [...]

http://www.araztm.az
Rusiya Xarici işlər Nazirliyinin sözcüsü Aleksander Lukaşeviç Avropa Birliyinin (AB) Xarici Siyasət üzrə Ali Nümayəndəsi Ketrin Eştonu (Catherine Ashton) ölkəsinin daxili işlərinə müdaxilə etməklə günahlandırıb.
Lukaşeviç, Eştonun, Avropa Parlamentində Rusiyada keçiriləcək prezident seçkisiylə bağlı çıxışını “qeyri-obyektiv”  adlandırıb və çıxışı “Rusiyanın daxili işlərinə müdaxilə etmək cəhdi” kimi qiymətləndirib.
Xatırladaq ki, AB-nin Xarici Siyasət üzrə Ali Nümayəndəsi Eşton çıxışında, Rusiya [...]

Araz Aslanlı

http://www.gunaz.tv

Qərb ilə İran arasında müharibə artıq başlayıb

Bundan öncəki yazımızda İranın nüvə proqramının nəyə görə bu qədər mübahisə mövzusu olduğuna dair suallara aydınlıq gətirməyə çalışmışdıq. Bu yazımızda isə İranın nüvə proqramının tarixinə qısaca nəzər salacaq və İran ilə Qərb arasındakı nüvə müharibəsi ilə bağlı fikirlərimizi bölüşəcəyik.

İranın nüvə proqramına dair ilk addım ABŞ ilə bu ölkə [...]

Dr. Nazim Cəfərsoy
Atatürk dövrünü nəzərə almazsaq, tarixi əsasən kəskin rəqabət və müharibələrlə səciyyələnən 520 illik Rusiya-Türkiyə münasibətləri son 20 ildəki proseslər nəticəsində tamamiylə yeni bir məna daşımağa başlayıb. Yeni Rusiya-Türkiyə münasibətləri artıq “əməkdaşlıq”, “ortaqlıq”  və son olaraq da “strateji əməkdaşlıq” ifadələrinin tez-tez istifadə edildiyi əlaqələr sistemi kimi xarakterizə edilir. İki ölkə arasında ticarət və turizmlə [...]

Məlumatlara görə, İranın bank sisteminə qoyulan sanksiyalar bü ölkənin xaricdən ərzaq malları idxal etməsində məhdudiyyətlər yaradıb. İrana taxıl ixrac edən ölkələrin və şirkətlərin bir çoxu öz pullarını almaq üçün ciddi problemlərlə üzləşib. Bu səbəbdən indi İrana göndərilən taxıllar İran limanlarında gözlədilir. “Reuters” Agentliyinin verdiyi məlumata görə, yüklə dolu ən azı 10 gəmi İran limanlarının birində [...]

Dr. Nazim Cəfərsoy

Yumşalma (1997-2005)

1997-ci ildə Məhəmməd Xatəminin prezident seçilməsi İran xarici Фsiyasətində Rəfsancaninin “praqmatik sülh” anlayışının yerinə “demokratik sülh” düşüncəsini  gündəmə gətirdi.[1]Xatəminin hakimiyyəti illərində islahatçı elita İranın XXI əsrdəki inkişafının yeni modeli üzərində işləməyə başladı. Xatəmi Xumeyninin konsepsiyasını ən əsas müddəalarını, o cümlədən “vilayət-i fəqih” institutunu rədd etmirdi. Hətta iddia edirdi ki, islah olunmuş [...]

Araz Aslanlı
“Ermeni açılımı” olarak isimlendirilen süreçle birlikte Türkiye-Ermenistan-Azerbaycan üçgeninde (özellikle, Türkiye-Azerbaycan ilişkileri bağlamında) değişen tablo 2010 yılı sonlarında ve 2011 yılı boyunca atılan olumlu adımlarla hak ettiği seyre dönmek üzereydi ki, yine Ermeni meselesi rolünü yerine getirmeye başladı.
Fransa’nın yasakçı zihniyeti yasalaştırma girişimi her nedense bazı Türk basın yayın kuruluşlarında Fransa’dan ve Fransa’daki (aynı zamanda [...]

http://www.araztm.az
The present political crisis will not end, till Hashemi Rafsanjani doesn’t return back to political arena, said Ali Motahhari, one of the conservative deputies of the Iranian parliament. Rafsanjani was the one who gave the first notice that Ahmadinejad was a dangerous man, stated Motahhari in the interview given to the newspaper “Melleti ma” on [...]

Dr. Nazim Cəfərsoy

Son dövrlərdə İran xarici siyasət anlayışı və bu çərçivədə atdığı addımlar davamlı beynəlxalq gündəmin diqqət mərkəzində olub. Xatırladaq ki, daha əvvəlki yazımızda İranın islami perspektivə əsaslanan xarici siyasət anlayışı davamlılığı təmin edən xarakterik xüsusiyyətlərini təhlil  etmişdik. İki hissədən ibarət bu yazıda isə 1979-cu il inqilabından sonra daxili hakimiyyət mübarizəsinə paralel olaraq İran xarici [...]

Araz Aslanlı

İranın nüvə proqramı niyə təhlükəlidir?

İranın nüvə proqramı ilə bağlı problem artıq uzun müddətdir ki, “müharibə müstəvisində” davam edir. 2000-ci illərin əvvəllərində İranın nüvə proqramına dair gizli məlumatlar ortaya çıxdıqdan sonra dünyada İranın nüvə silahına sahib olmaq istəyinə dair təhlükə siqnalları çalmağa başlamışdır. İran bunu təkzib etməyə çalışsa da hər dəfə ortaya çıxan gizli məlumatlarla [...]

Dr. Nazim CAFERSOY
http://www.1news.com.tr/yazarlar/20120123040814018.html

Ortadoğu 20. yüzyılda büyük güçlerin sıkı rekabetine sahne olan bir bölge olarak uluslararası gündemi meşgul etmiştir.
Son dönemlerde bu bölge özellikle İran`a müdahale ve Arap Baharı süreci nedeniyle büyük aktörlerin dikkat ve ilgisini çekmeye devam ediyor. Bu bağlamda küresel sistemin önemli aktörlerinden olan Rusya`nın bölgeye yönelik ilgi ve aktifliği de kendisini göstermeye devam [...]

Dr. Nazim CAFERSOY
http://www.1news.com.tr/yazarlar/20120105053921227.html

Azerbaycan’ın Kafkasya’da ve BDT coğrafyasında bulunması, Türkiye ve İran’la komşuluğu, Türk ve Müslüman kültürüne ait olması nedeniyle yeni Rus Avrasyacılığı için özel bir konum ve öneme sahiptir.
Bu çerçevede Azerbaycan faktörüne Rus Avrasyacılığının en radikal kolunu oluşturan Avrasya Modelleri harekatı temsilcileriyle birlikte sol Avrasyacılık ve resmi Avrasyacılık modelleri de kendi tezlerinde yer vermişlerdir.
Avrasyacılık modelinin [...]

Araz Aslanlı

http://www.gunaz.tv

İranın Cənubi Qafqaz siyasəti baxımından əhəmiyyətli istiqamətlərdən biri də İran-Gürcüstan münasibətləridir. İranın Gürcüstan ilə birbaşa sərhədə malik olmaması bu münasibətlərin İran-Azərbaycan və İran-Ermənistan münasibətlərinin kölgəsində qalmasına səbəb olsa da, İran-Gürcüstan münasibətlərinin əhəmiyyətini artıran məqamlar da az deyil.

Ümumilikdə Gürcüstan İran üçün Cənubi Qafqazın və hətta daha geniş mənada Qafqaz-Xəzər bölgəsinin bir parçası kimi, eyni zamanda [...]

Dr. Nazim Cəfərsoy
 
Belorusda iqtisadi böhran Rusiya ilə rəsmi Minsk arasında yeni gərginlik yaradıb. Xatırladaq ki, 2010-cu ilin sonundan etibarən Belorusda yerli pulun devalivasiya ediləcəyi ilə bağlı yayılan xəbərlər xalqı kütləvi surətdə xarici valyuta almağa sövq edib. Belorus rəhbərliyinin xarici valyuta alışına məhdudiyyət gətirməsi və devalivasiya olmayacağı barədə açıqlamaları nəticə verməyib və ölkə xarici valyuta [...]

Gürcüstan Xarici İşlər  Nazirinin Müavini Nino Kalandadze 18 iyunda Rusiyanın Dünya Ticarət Təşkilatına (DTT) üzv olması üçün öz tələblərindən vaz keçmədiklərini bildirib. Rusiyanın “İnterfaks” agentliyinin verdiyi məlumata görə  o, açıqlamasında başta Rusiya-Gürcüstan sərhədlərinin Abxaziya və Cənubi Osetiya hissələrində şəffalığın təmin edilməsi olma üzrə rəsmi Moskvadan bir sıra tələblərinin olduğunu və bunların yerinə yetirilməsində təkid etdiklərini  [...]

Araz Aslanlı
http://www.1news.com.tr/yazarlar/20110617111409579.html
Ermenistan Başbakanı Tigran Sarkisyan, BBC’ye verdiği demeçte, Karabağ sorununun çözüm süreci ve Ermenistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin normalleşme sürecini değerlendirdi. Tigran Sarkisyan`ın BBC`ye yaptığı açıklamalar Ermenistan`ın içinde bulunduğu çelişkili durumu bir kez daha gözler önüne serdi.
Tert.am`ın haberine göre Ermenistan Başbakanı Sarkisyan, gazetecinin “Ermenistan, Rusya ile Azerbaycan liderleri arasında 25 Haziran 2011 tarihinde Kazan’da gerçekleştirilecek [...]

Çin və Rusiya rəhbərləri İran Prezidenti Mahmud Əhmədinejadı nüvə məsələsini həll etməyə çağırıb. Bu çağrış iyunun 15-də Qazaxstanın paytaxtı Astanada keçirilən Şanghay Əməkdaşlıq Təşkilatının zirvə görüşündə bir ara gələn Rusiya və Çin rəhbərləri tərəfindən səslənib.
 
Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının ötən il keçirilən zirvə görüşündə İran prezidenti iştirak etməmişdi, lakin bu il Astana görüşündə müşahiəçi qismində iştirak edib. [...]

  
Руководители Китая и России призвали президента Ирана решить ядерную проблему. Этот призыв прозвучал 15-го июня на совещании глав государств Организации Шанхайского Экономического Сотрудничества, проходившего в Астане.
 
На прошлогоднем саммите глав государств ОШЭС Ахмадинежад не принял участие, но в этот раз принял участие в качестве наблюдателя. Иранский президент выступил на этом саммите и назвал западные страны [...]

 
Rusiya Prezidenti Dmitri Medvedev iyunun 14-də Özbəkistana səfər edib. Rusiya prezidentinin köməkçisi Sergey Prixodko səfər ərəfəsində Özbəkistanı rəsmi Moskvanın Orta Asyadakı  mühüm və güvənilir partnyoru kimi xarakterzə edib və bu ölkənin terorizmlə mübarizədəki rolunun vurğulayıb. O, iki ölkə arasında inkişaf edən iqdisadi münasibətləri xüsusi qeyd edib. Daşkəndə bir günlük səfər zamanı Medvedevlə Özbək həmkarı İslam [...]

www.araztm.org
İngiltərənin İranı Suriyadakı proseslərə müdaxilə etməklə günahlandırması, bu ölkənin sərt reaksıyasına səbəb olub. İran Xarici İşlər Nazirliyindən verilən açıqlamada, İngiltərənin Tehrandakı Səfirliyinin Müşavirinin dünən Xarici İşlər Nazirliyinə çağrıldığı və İngiltərənin ittihamlarının İran üçün qəbul edilməz olduğu ifadə edildi. İran rəsmiləri Suriyadakı hadisələrə müdaxilə etdiklərinə dair İngiltərənin iddiasının “tamamilə əsassız olduğunu, heç bir dəlil və sənədə [...]

Şəms Bağırova, BDU magistratura tələbəsi 

Soyuq müharaibənin başa çatması və SSRİ-nin dağılmasından sonra Cənubi Qafqaz bölgəsi İsrailin maraq göstərməyə başladığı  regionlardan birinə çevrilib. Post-sovet məkanının müsəlman ölkələrindəki vəziyyət Yaxın Şərqə təsir etmək xüsusiyyətinə malik olduğu üçün, qonşuluq münasibətləri və həmin ölkələrdə yaşayanların əsasən müsəlman olmalarına görə İsrail bu dövlətlərlə yaxın münasibətlər qurmağa çalışır. Bu məqsədlə İsrailin [...]

Araz Aslanlı
http://www.1news.com.tr/yazarlar/20110531034948667.html
30 Mayıs’ta Ermenistan`da Başbakanlıkta “Ermeni Soykırımı” 100. Yıl Etkinliklerini koordine eden Devlet Organizasyon Komisyonu I. Oturumu gerçekleştirildi. Oturumu Komisyon başkanı, Ermenistan Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan yönetti. Serj Sarkisyan toplantı sırasında yaptığı açıklamada sözde “Ermeni Soykırımı”nın inkarına asla tahammül etmeyeceklerini iddia etti.
Ermenistan Cumhurbaşkanlığı basın sekreterliğinden NEWS.am’e verilen bilgiye göre; Serj Sarkisyan katılımcılara komisyonun bünyesinin genişletildiğini, Galouse [...]

http://www.1news.com.tr/azerbaycan/siyaset/20110527123548682.html
Fransa’nın Deauville kentinde gerçekleştirilen G-8 zirve toplantısında Azerbaycan topraklarının Ermenistan tarafından işgali sorununa (Karabağ sorununa) ilişkin beklenen açıklama yapıldı. Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Minsk Grubu Eş başkanı ülkelerin (Rusya, ABD ve Fransa’nın) liderleri Karabağ sorununun barışçıl yollarla çözülmesi için nihai adımın atılma zamanın geldiğini vurguladı.
Dimitry Medvedev, Barack Obama ve Nicolas Sarkozy imzasıyla [...]